Bebek gelişimi
İkiz Gebelik Nasıl Olur, Belirtileri Nelerdir?
İkiz gebeliği güvenilir şekilde gösteren bir belirti yok. Kesin bilgiyi ultrason verir.
Doç. Dr. Selin Aydınlı tarafından tıbbi olarak incelendi
8 dakika okuma 4 kaynak
İkiz bebek beklemek hem heyecan verici hem de pek çok soruyu beraberinde getiren bir durum. Nasıl oldu, tek yumurta mı çift yumurta mı, bu neyi değiştirir?
İkiz gebelikler iki farklı yolla oluşur ve bu fark, gebeliğin nasıl takip edileceğini doğrudan etkiler.
Bu yazıda ikizlerin nasıl oluştuğunu, ikiz gebeliğin belirtilerini ve ultrasonda karşına çıkacak terimleri anlatıyoruz.
İkiz gebelik nasıl olur?
| Çift yumurta ikizleri | Tek yumurta ikizleri | |
|---|---|---|
| Nasıl oluşur | İki ayrı yumurta, iki ayrı sperm | Tek döllenmiş yumurta ikiye bölünür |
| Genetik yapı | Normal kardeşler kadar benzer | Neredeyse aynı |
| Cinsiyet | Aynı ya da farklı olabilir | Her zaman aynı |
| Plasenta | Her zaman iki ayrı plasenta | Tek ya da iki plasenta olabilir |
| Görülme sıklığı | Daha sık | Daha nadir |
Çift yumurta ikizleri, aynı döngüde iki yumurtanın birden serbest bırakılmasıyla oluşur. Bu durumun sıklığı bazı etkenlere bağlı olarak değişir.
Tek yumurta ikizlerinin oluşumu ise büyük ölçüde rastlantısaldır. Bilinen bir risk faktörü yoktur ve dünya genelinde sıklığı birbirine yakındır.
İkiz gebelik olasılığını artıran durumlar
Aşağıdaki etkenler özellikle çift yumurta ikizi olasılığını artırır. Tek yumurta ikizlerinde bu etkenlerin belirgin bir rolü yoktur.
- Anne yaşı:30’lu yaşların ortasından sonra aynı döngüde birden fazla yumurta bırakılma olasılığı artar.
- Aile öyküsü:Anne tarafında çift yumurta ikizi öyküsü olması olasılığı artırır.
- Yardımcı üreme yöntemleri:Yumurtlamayı uyaran tedaviler ve birden fazla embriyo transferi olasılığı artırır.
- Önceki gebelik sayısı:Daha önce birden fazla doğum yapmış olmak olasılığı bir miktar artırır.
İkiz gebelik belirtileri nelerdir?
İkiz gebeliği güvenilir şekilde gösteren bir belirti yoktur. Ancak ikiz gebeliklerde hCG ve diğer gebelik hormonları daha yüksek olabildiği için bazı belirtiler daha belirgin hissedilebilir.
İkiz gebelikte daha belirgin olabilen durumlar:
- Daha yoğun bulantı ve kusma
- Daha belirgin yorgunluk
- Göğüslerde daha fazla hassasiyet
- Karnın haftasına göre daha büyük görünmesi
- Tekil gebeliğe göre daha hızlı kilo alımı
İkiz gebelik ultrasonda ne zaman anlaşılır?
İkiz gebelik çoğu zaman ilk ultrasonda, 6 ila 8. haftalar arasında fark edilir. Bu dönemde iki ayrı gebelik kesesi ya da tek kese içinde iki embriyo görülebilir.
İlk trimester ultrasonunda belirlenmesi gereken en önemli bilgi, ikizlerin plasentayı ve zarları paylaşıp paylaşmadığıdır. Buna koryonisite ve amniyonisite denir.
Raporda karşına çıkabilecek terimler:
| Kısaltma | Açılımı | Ne ifade eder |
|---|---|---|
| DKDA | Dikoryonik diamniyotik | Her bebeğin kendi plasentası ve kendi kesesi var |
| MKDA | Monokoryonik diamniyotik | Plasentayı paylaşıyorlar, keseleri ayrı |
| MKMA | Monokoryonik monoamniyotik | Hem plasentayı hem keseyi paylaşıyorlar |
Uluslararası kaynaklarda aynı terimler DCDA, MCDA ve MCMA olarak geçer. Plasentayı paylaşan ikizler daha sık aralıklarla takip edilir.
İkiz gebelik nasıl takip edilir?
İkiz gebelikler tekil gebeliklere göre daha yakından takip edilir. Kontrollerin sıklığı büyük ölçüde ikizlerin plasentayı paylaşıp paylaşmadığına göre belirlenir.
Takipte bebeklerin büyümesi, amniyon sıvısı miktarları ve annenin tansiyonu gibi değerler düzenli olarak değerlendirilir. İkiz gebeliklerde doğum da tekil gebeliklere göre genellikle daha erken haftalarda gerçekleşir.
Takip planının ayrıntılarını gebeliğinin özelliklerine göre hekimin belirler.
Sıkça sorulan sorular
İkiz gebelik kaçıncı haftada anlaşılır?
Çoğu zaman ilk ultrasonda, 6 ila 8. haftalar arasında anlaşılır. İkizlerin plasentayı paylaşıp paylaşmadığı ise en güvenilir şekilde ilk trimester ultrasonunda belirlenir.
İkiz gebelikte beta hCG daha mı yüksek olur?
İkiz gebeliklerde hCG düzeyi ortalama olarak daha yüksek olabilir. Ancak tekil gebeliklerde de hCG düzeyleri geniş bir aralıkta değiştiği için hCG değerine bakarak ikiz gebelik olup olmadığı söylenemez.
Tek yumurta ikizleri her zaman aynı cinsiyette mi olur?
Evet. Tek yumurta ikizleri aynı döllenmiş yumurtadan geldiği için genetik yapıları ve cinsiyetleri aynıdır.
İkizlik kalıtsal mı?
Çift yumurta ikizliği anne tarafından aileden gelebilir, çünkü bir döngüde birden fazla yumurta bırakma eğilimi kalıtsal olabilir. Tek yumurta ikizliğinin ise bilinen kalıtsal bir yönü yoktur.
İkiz gebelikte doğum kaçıncı haftada olur?
İkiz gebeliklerde doğum genellikle tekil gebeliklere göre daha erken gerçekleşir. Doğumun zamanlaması ikizlerin plasentayı paylaşıp paylaşmadığına ve gebeliğin seyrine göre hekim tarafından planlanır.
Kaynaklar
Bu yazı aşağıdaki kurumların yayımladığı kılavuz ve bilgilendirme kaynaklarına dayanılarak hazırlanmıştır. Bağlantılar ilgili kurumun kendi sitesine gider.
- Pregnant with twins National Health Service (NHS)
- Twin and triplet pregnancy (NG137) National Institute for Health and Care Excellence (NICE)
- Multiple Pregnancy (FAQ) American College of Obstetricians and Gynecologists (ACOG)
- Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü, doğum öncesi bakım bilgileri T.C. Sağlık Bakanlığı
Kaynaklar yazının hazırlandığı tarihte erişilebilir durumdaydı. Kurumlar kılavuzlarını güncelleyebilir, en doğru bilgi için kendi sitelerini kontrol et.
